نقش نخبگان سياسي و فرهنگي در آسيب‌هاي اجتماعي

سال دهم، شماره دوم، پياپي 20، پاييز و زمستان 1397



شمس‌الله مريجي / دانشيار دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام    mariji44@bou.ac.ir

دريافت: 14/04/1397 ـ پذيرش: 12/09/1397

چکيده

بی‌تردید، جامعه ظرفِ فعلیتِ قوّة کمال و سعادتمندی انسان است؛ اما این ظرف در طول حیات خود، مبتلا به آسیب‌هایی بوده که مسیر نیل به سعادت و کمال انسانی را ناهموار ساخته است؛ شناسایی عوامل تأثیرگذار در این مسئله یکی از ضروريات جامعة علمی است. بر این اساس، در این مقاله، ابتدا شیوة اثرگذاری نخبگان در ایجاد آسیب‌های اجتماعی مطرح گرديده، سپس با روش «توصیفی و تحلیلی»، از طریق اسناد و شواهد تاریخی، با مراجعه به نهج‌البلاغه و برخی از آثارِ محققان اجتماعی، نشان داده شده است که نخبگان چگونه در آسیب‌های اجتماعی ایفای نقش می‌کنند. با عنایت به اینکه فتنه، یکی از مصادیق مهم آسیب‌های اجتماعی، و به نوعی منشأ بسیاری از آسیب‌های دیگر است، به عنوان موضوع مطالعه، بررسی مي‌گردد تا از طریق شواهد تاریخی و اجتماعی، نشان داده شود که نخبگان سیاسی و فرهنگی چگونه می‌توانند از این طریق، کیان و هستی جامعه و ارزش‌های حاکم بر آن را در معرض خطر و حتی اضمهلال قرار دهند.

کلیدواژه‌ها: جامعه، تغییرات، آسیب‌های اجتماعی، نخبگان سیاسی ـ فرهنگی، فتنة سیاسی ـ فرهنگی.