علم اجتماعي مسلمين؛ رويكردها و روش ها

سال هفتم، شماره اول، پياپي 25، زمستان 1394


قاسم ابراهيمي پور / استاديار گروه جامعه شناسي مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني ره                    ebrahimipoor14@yahoo.com                  


دريافت: 9/4/1394 ـ پذيرش: 5/9/1394



چکيده


متفکران مسلمان مسائل و پديده هاي اجتماعي جوامع خود را با رويکردها و روش هاي گوناگوني مورد مطالعه قرار مي دهند. اين مقاله، با روش تحليلي ويژگي و ظرفيت  اين رويکردها و ارتباط آنها با يکديگر را تحت عنوان «علم اجتماعي مسلمين» مورد بررسي قرار مي دهد. رويکرد وحياني در عصر حضور پيامبرˆ، رويکردهاي نقلي، حديثي، تفسيري، فقهي، فلسفي، کلامي، عرفاني، گزارشگري در دو قلمرو تاريخي و تک نگاري (سفرنامه) و رويکرد خطابي در قالب سياست نامه ها، فتوت نامه ها و شريعت نامه ها، در تبيين، تفسير، انتقاد و تجويز در حوزه علم اجتماعي يا ترويج در عرصه اجتماع به کار گرفته شده است. رويکردهاي فوق، هرچند از ظرفيت هاي متفاوتي برخوردار بوده و از روش هاي متفاوتي بهره مي برند، اما در يک نظام طبقه بندي منسجم، با يکديگر در تعامل و ارتباط بوده و علم واحدي به شمار مي آيند.


کليدواژه ها: دانش اجتماعي، انديشه اجتماعي، مسلمين، تاريخ تفکر اجتماعي، علم اجتماعي مسلمين.