عوامل و الگوي انگيزش از ديدگاه آيت‌الله مصباح‌يزدي: نگاهي تحليلي ـ روان‌شناختي

سال يازدهم، شماره دوم، پياپي 42، تابستان 1397



محمدحسين اميني / کارشناس ارشد روان‌شناسی، مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره     amini.2960@yahoo.com

ابوالقاسم بشيري / استادیار گروه روان‌شناسی، مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره    bashiri@Qabas.net

رحيم ناروئي نصرتي / دانشيار گروه روان‌شناسی، مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره     rnarooei@yahoo.com

دريافت: 05/12/1395 ـ پذيرش: 19/04/1396

چکیده

هدف این پژوهش، شناسايي عوامل انگیزشی رفتار بر اساس دیدگاه آیت‌آلله مصباح‌یزدی و طراحی الگوی نظری انگیزش، در چارچوب دیدگاه ایشان می‌باشد. بدین‌منظور، ابتدا به آثار آیت‌الله مصباح‌يزدي مراجعه و نقطه نظرات ایشان در ارتباط با عوامل و فرایندهای انگیزشی انسان جمع‌آوری گردید. سپس، به روش توصیفی - تحیللی دیدگاه و طرح انگیزشی ایشان، با نگاهی روان‌شناختی بسط و گسترش داده شد و در قالب یک نمودار شبکه‌ای، به‌عنوان الگویی اولیه برای انگیزش رفتار ارائه گردید. بر اساس دیدگاه ایشان، انسان داراي دو ساحتی، هدفمند، جاودانه، ذاتاً دارای اختیار و قدرت انتخاب، عالی‌ترین موجود و نزد خداوند دارای کرامت است و گرایش به سمت کمال دارد. در بعد انگیزش و انرژی رفتار،انسان داراي پویای نفس، گرایش‌های بنیادی نفس، شناخت، نحوه جهان‌بینی و اراده مؤلفه‌های انگیزشی رفتار می‌باشد. به علاوه، با توجه به الگوی ویژه‌اي که ایشان برای ساختار نفس ارائه کرده‌اند، خود نفس و گرایش‌های بنیادی آن، اصالت داشته و تأمین‌کنندة انرژی و جهت‌ همه رفتارها می‌باشد.

کلیدواژه‌ها: الگو، انگیزش، آیت‌الله مصباح‌یزدی.