مدل‌يابي خودشكوفايي بر پاية هوش معنوي، هوش اخلاقي و بهزيستي روان‌شناختي دانش‌آموزان تيزهوش

سال يازدهم، شماره دوم، پياپي 42، تابستان 1397



عزت زمانیان قوژدی / دانشجوی کارشناسی ارشد روان‌شناسی عمومی دانشگاه پیام‌نور تهران، ايران

    Ezzat.zamanian@yahoo.com

 زیبا برقی ايراني / استادیار گروه روان‌شناسی عمومی، دانشگاه پیام‌نور تهران، ايران    kimia2010@gmail.com

مهناز علی‌اکبری دهكردي / استاد گروه روان‌شناسی عمومی، دانشگاه پیام‌نور تهران، ايران    m_akbari@pnu.ac.ir

دريافت: 19/07/1396 ـ پذيرش: 02/12/1396

چکیده

اين پژوهش، با هدف مدل‌یابی خودشکوفایی بر پایة هوش معنوی، هوش اخلاقی و بهزیستی روان‌شناختی انجام شده است. جامعة آماری پژوهش را دانش‌آموزان تیزهوش استان سمنان تشکیل می‌دادند. جهت تعیین حجم نمونه، ابتدا توسط نمونه‌گیری تصادفی ساده، دو شهر شاهرود و دامغان برگزیده شدند که از مدارس تیزهوشان این شهرستان‌ها چهارصد دانش‌آموز با روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای انتخاب گردبدند. برای جمع‌آوری اطلاعات، از مقیاس‌های هوش معنوی، هوش اخلاقی، بهزیستی روان‌شناختی و خودشکوفایی ASAI استفاده شد. داده‌های پژوهش به روش معادلات ساختاری مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که هوش معنوی بر خودشکوفایی اثر مستقیم مثبت و معنادار دارد و همچنین بهزیستی روان‌شناختی نقش واسطه‌گری برای هوش معنوی و خودشکوفایی تیزهوشان را دارد؛ بدین‌معنا که افزیش هوش معنوی، بر بهزیستی روان‌شناختی فرد اثر مثبت مي‌گذارد و بهزیستی روان‌شناختی مثبت باعث افزایش خودشکوفایی فرد می‌شود. هوش اخلاقی نیز به‌ صورت غیرمستقیم و از طریق تأثیر بر بهزیستی روان‌شناختی، بر خودشکوفایی اثر مثبت معنادار دارد؛ اما اثر مستقیمی بر خودشکوفایی ندارد. در نتیجه، گنجاندن آموزش‌هایی برای بالابردن سطح هوش معنوی، هوش اخلاقی و بهزیستی روان‌شناختی در مدارس و کتب درسی برای پرورش دانش‌آموزانی خودشکوفا، از اهمیت بسزایی برخوردار است.

کلیدواژه‌ها: خودشکوفایی، هوش معنوی، هوش اخلاقی، بهزیستی روان‌شناختی.