بررسي مباني هستي شناختي تربيت عرفاني بر اساس مكتب تربيتي «نجف اشرف»


سال نهم، شماره اول، پياپي 17، بهار و تابستان 1396


کمال مظلومي زاده/ دکتراي فلسفة تعليم و تربيت اسلامي، مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني ره


سيداحمد رهنمايي/ دانشيار گروه علوم تربيتي، مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني ره


محمدباقر تحريري/ استاد حوزة علميه


دريافت: 18/12/1395 ـ پذيرش: 18/4/1396


چکيده


مقالۀ حاضر درصدد پاسخ به اين پرسش است که آيا در بررسي مباني هستي شناختي تربيت عرفاني، تبيين و رويکرد واحدي وجود دارد؟ يا ديدگاه هاي مختلفي مشاهده مي شود؟


مباني هستي شناختي تربيت عرفاني نقشي بنيادين در مباني ديگر، مانند مباني معرفت شناختي و انسان شناختي و مؤلفه هاي ديگر، همچون اصول، اهداف و روش هاي تربيتي دارد. مقالۀ حاضر درصدد تبيين مباني هستي شناختي تربيت عرفاني به عنوان مهم ترين مؤلفۀ تربيتي بر اساس آموزه هاي مکتب تربيتي نجف اشرف به روش «توصيفي ـ تحليلي» است. در اين پژوهش، از ميان دو رويکرد مهم در تبيين مباني هستي شناختي يعني «تشکيک در وجود» و «تشکيک در ظهور»، رويکرد دوم مطمح نظر قرار گرفته است. بررسي و تحليل مباحث نيز بر پايۀ قرآن و سنت است، نه بر اساس تجارب عارفانه، آن گونه که مکاتبي همچون مکتب ابن عربي بر آن پايه ريزي شده است. سير عوالم وجود نيز در اين تبيين، متفاوت با ديدگاه ابن عربي بيان شده است.


کليدواژه ها: تربيت عرفاني، مکتب نجف اشرف، مباني هستي شناختي عرفاني، ظهورشناسي، عوالم وجود.